Saab to unikatowa marka ze Szwecji, której korzenie sięgają lotnictwa, a rozwój objął także innowacyjne konstrukcje samochodowe.
Dziś nazwa Saab oznacza dwie odrębne gałęzie działalności: aktywny koncern technologiczno-obronny Saab AB oraz historyczny, zakończony już rozdział motoryzacyjny Saab Automobile.
Historia marki Saab
Saab powstał w 1937 roku jako Svenska Aeroplan Aktiebolaget – producent samolotów dla szwedzkiej armii. Po II wojnie światowej, wraz ze spadkiem popytu na sprzęt wojskowy, firma rozszerzyła działalność o samochody osobowe, tworząc w 1947 roku spółkę Saab Automobile AB.
Pierwszy prototyp – Ursaab z 1946 roku – wyróżniał się aerodynamiką (współczynnik oporu Cd 0,32). Produkcja seryjna ruszyła w 1949 roku od modelu Saab 92, a w kolejnych latach pojawiły się m.in. modele 93, 95, 96, Sonett oraz kultowy 900.
Najważniejsze kamienie milowe rozwoju wyglądają następująco:
- 1937 – założenie firmy lotniczej Svenska Aeroplan Aktiebolaget;
- 1947 – powstanie spółki-córki Saab Automobile AB i wejście do motoryzacji;
- 1949 – start produkcji modelu Saab 92 i początek seryjnej historii aut Saab;
- 2011 – upadłość Saab Automobile i zakończenie samodzielnej produkcji samochodów.
Saab Automobile – motoryzacyjna legenda
Saab Automobile AB przez dekady słynął z inżynierskiej odwagi, bezpieczeństwa i własnego, skandynawskiego stylu. Kluczowe elementy, które wyróżniały markę, to:
- inspiracje lotnictwem – nacisk na aerodynamikę, bezpieczeństwo i intuicyjną ergonomię kokpitu;
- innowacje – wczesne wdrożenie napędu na przód, turbodoładowania, stref kontrolowanego zgniotu oraz rozbudowanych systemów zabezpieczeń;
- charakterystyczny design – praktyczne, minimalistyczne formy i wysokie oceny w testach zderzeniowych.
Najpopularniejsze modele
Do najczęściej wspominanych i najlepiej rozpoznawalnych modeli należą:
- Saab 92 – debiut w 1949 roku i fundament seryjnej produkcji;
- Saab 900 – ikona marki produkowana od 1978 roku, symbol oryginalnego designu;
- Saab 9-3 i 9-5 – popularne modele z końca lat 90. i początku XXI wieku; 9-3 powstawał nawet po 2013 roku w ograniczonych seriach.
Kto odpowiada za markę Saab Automobile?
Pierwotnie motoryzacyjny Saab funkcjonował w ramach grupy lotniczej. W 1969 roku Saab Automobile połączył się ze Scania-Vabis (późniejszą Scania), tworząc wspólny koncern.
W kolejnych latach większościowy pakiet akcji trafił do General Motors, które ostatecznie sprzedało firmę w 2010 roku. Po upadłości w 2011 roku aktywa Saab Automobile przejęła spółka NEVS, uruchamiając krótkie serie modelu 9-3 na bazie posiadanych praw do technologii.
Właściciel marki dziś
Saab jako producent samochodów nie istnieje. Prawa do wybranych technologii i linii produkcyjnych trafiły do NEVS, które prowadziło ograniczoną działalność i borykało się z problemami finansowymi.
Saab AB to odrębny, działający aktywnie koncern technologiczny – nie produkuje aut osobowych, ale rozwija zaawansowane systemy dla obronności i lotnictwa.
Saab a konkurencja
Samochody Saab wyróżniały się na tle konkurencji inżynierską konsekwencją, bezpieczeństwem i funkcjonalnością rodem z północy. Kierowcy cenili je za trwałość oraz niezależny charakter, mimo że marka pozostawała niszowa.
Saab AB – technologia, lotnictwo, obronność
Saab AB to globalny koncern technologiczny koncentrujący się na lotnictwie, zbrojeniówce i nowoczesnych technologiach.
Najważniejsze obszary i produkty obejmują:
- JAS 39 Gripen – zaawansowany wielozadaniowy samolot wojskowy wykorzystywany przez siły powietrzne wielu państw;
- systemy radarowe i bezzałogowe – rozwiązania rozpoznawcze, obserwacyjne i wsparcia pola walki;
- elektronika i sensory – technologie dla obronności oraz lotnictwa cywilnego.
Właściciel/władze
Saab AB jest notowany na giełdzie w Sztokholmie i działa jako niezależny podmiot. Spółką zarządza szwedzki management, a firma współpracuje z rządami i sojuszami międzynarodowymi.
Rozróżnienie działalności w skrócie
Poniższa tabela porządkuje kluczowe obszary działalności i ich obecny status:
| Działalność | Firma | Zakres | Status obecny |
|---|---|---|---|
| Lotnictwo, obronność | Saab AB | Samoloty, technologie | Aktywna, globalna działalność |
| Samochody osobowe | Saab Automobile AB | Motoryzacja | Bankructwo w 2011 r., późniejsze krótkie serie 9-3 u NEVS |
| Elektromobilność | NEVS (dawna fabryka) | Samochody elektryczne | Ograniczona działalność, problemy finansowe |