Gdy firma traci płynność finansową, zarząd i wierzyciele stają przed tym samym pytaniem: czy lepszym rozwiązaniem jest restrukturyzacja, czy formalna upadłość? Odpowiedź nie jest jednoznaczna i zależy od sytuacji konkretnego przedsiębiorstwa, jednak dane rynkowe pokazują wyraźne różnice w tym, jak obie ścieżki wpływają na szanse odzyskania należności i dalsze funkcjonowanie biznesu.

Artykuł sponsorowany

Upadłość kończy działalność, restrukturyzacja daje jej szansę na przetrwanie

Podstawowa różnica między tymi procedurami dotyczy celu, jaki mają osiągnąć. Upadłość zakłada likwidację majątku dłużnika i podział uzyskanych środków między wierzycieli, co zwykle oznacza zakończenie działalności przedsiębiorstwa. Restrukturyzacja ma zupełnie inny cel – umożliwić firmie dalsze funkcjonowanie przy jednoczesnym wypracowaniu układu spłaty zobowiązań, który wierzyciele są w stanie zaakceptować. Z perspektywy wierzyciela to istotna różnica, ponieważ działająca firma, generująca bieżące przychody, statystycznie ma większe szanse spłacić dług niż podmiot, którego majątek trzeba dopiero spieniężyć w toku postępowania upadłościowego.

Czy restrukturyzacja się opłaca

Dla wielu przedsiębiorców restrukturyzacja opłaca się bardziej niż ogłoszenie upadłości, ponieważ pozwala uniknąć całkowitej utraty firmy, ochronić miejsca pracy oraz zachować relacje z kluczowymi kontrahentami. Otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego chroni też przed egzekucją komorniczą i wypowiedzeniem najważniejszych umów, co daje firmie realną przestrzeń na wdrożenie działań naprawczych. Nie jest to jednak rozwiązanie uniwersalne – restrukturyzacja ma sens tylko wtedy, gdy przedsiębiorstwo zachowało zdolność do generowania przychodów pozwalających finansować bieżącą działalność w trakcie postępowania oraz spłatę części zobowiązań w przyszłości.

Minusy i konsekwencje restrukturyzacji

Restrukturyzacja, mimo licznych zalet, ma też swoje ograniczenia. Postępowanie wiąże się z kosztami – wynagrodzeniem nadzorcy lub zarządcy, opłatami sądowymi oraz kosztami doradztwa – które trzeba ponieść niezależnie od tego, czy układ ostatecznie zostanie zawarty. Dane rynkowe pokazują też, że nie każda próba naprawy sytuacji kończy się sukcesem: część negocjacji prowadzonych jeszcze przed formalną restrukturyzacją kończy się niepowodzeniem, a znacząca część zawartych już układów nie przetrwa dwóch lat, jeśli nie towarzyszą im realne zmiany w sposobie zarządzania firmą. Otwarcie postępowania oznacza również ograniczenie swobody zarządu w zakresie rozporządzania majątkiem oraz konieczność działania pod nadzorem sądu i wyznaczonego nadzorcy lub zarządcy, co dla części właścicieli firm bywa trudnym doświadczeniem.

Co jeśli firma znajduje się już w restrukturyzacji

Dla kontrahentów firmy objętej postępowaniem restrukturyzacyjnym kluczowe jest zgłoszenie swojej wierzytelności w wyznaczonym terminie, ponieważ tylko uwzględnieni w spisie wierzyciele biorą udział w głosowaniu nad układem i mogą liczyć na spłatę zgodnie z jego warunkami. Dla samego przedsiębiorstwa objętego restrukturyzacją oznacza to konieczność ścisłej współpracy z nadzorcą lub zarządcą oraz konsekwentnej realizacji planu naprawczego – to od tego, jak firma wykorzysta czas ochrony przed egzekucją, zależy, czy wyjdzie z kryzysu, czy ostatecznie i tak trafi do upadłości.

Który wybór jest bardziej opłacalny dla wierzycieli

Z punktu widzenia wierzycieli restrukturyzacja kontrahenta zwykle daje większe szanse na odzyskanie choćby części należności niż jego upadłość, pod warunkiem że firma faktycznie ma potencjał do dalszego funkcjonowania. W praktyce oznacza to, że aktywne uczestnictwo w postępowaniu, zgłaszanie wierzytelności i monitorowanie przebiegu restrukturyzacji firm dłużnika leży w bezpośrednim interesie każdego kontrahenta, który chce zminimalizować straty wynikające z problemów finansowych partnera biznesowego.

Decyzja wymaga indywidualnej analizy

Wybór między restrukturyzacją a upadłością nigdy nie powinien być podejmowany automatycznie. Zależy od kondycji finansowej firmy, struktury jej zadłużenia, liczby i nastawienia wierzycieli oraz realnych perspektyw powrotu do rentowności. Właśnie dlatego decyzję tę warto poprzedzić rzetelną analizą przeprowadzoną wspólnie z doradcą restrukturyzacyjnym, który oceni, czy w danej sytuacji restrukturyzacja firmy ma realne szanse powodzenia.